جانا، حدیث حسنت، در داستان نـگنجد رمزی ز راز عشقت، در صد زبان نـگنجـد
سودای زلف و خالت، در هر خـیـــال ناید انـدیـشهٔ وصـالـت، جـز در گـمـان نـگـنجد
هرگز نشان ندادند، از کوی تو کـسی را زیرا که راه کــویت، انـدر نــشـان نـگنـجـد
آهی که عاشقانت، از حلق جان برآرنـد هم در زمان نیاید، هم در مکـان نگـنجـد
آنجا که عــاشقانت، یک دم حضور یابند دل در حـساب ناید، جان در میان نگنجد
اندر ضمـیر دلهـا، گـنـجـی نـهان نــهادی از دل اگـر بــرآیــد، در آسـمــان نـگـنـجــد
عطّار وصف عشقت، چون در عبارت آرد زیرا که وصـف عشقت، اندر بیان نگنجد
فریدالدین ابو حامد محمد بن ابو بکر ابراهیم بن اسحاق عطار نیشابوری یکی از شعرا و عارفان نام آور ایران در اواخر قرن ششم و اویل قرن هفتم هجری قمری است . بنابر آنچه که تاریخ نویسان گفته اند بعضی از آنها سال ولادت او را ۵۱۳ و بعضی سال ولادتش را ۵۳۷ هجری.ق ، می دانند . او در قریه کدکن یا شادیاخ که در ان زمان از توابع شهر نیشابور بوده به دنیا آمد . از دوران کودکی او اطلاعی در دست نیست جز اینکه پدرش در شهر شادیاخ به شغل عطاری که همان دارو فروشی بود مشغول بوده که بسیار هم در این کار ماهر بود و بعد از وفات پدر فریدالدین کار پدر را ادامه می دهد و به شغل عطاری مشغول می شود . او در این هنگام نیز طبابت می کرده و اطلاعی در دست نمی باشد که نزد چه کسی طبابت را فرا گرفته ، او به شغل عطاری و طبابت مشغول بوده تا زمانی که آن انقلاب روحی در وی به وجود آمد و در این مورد داستان های مختلفی بیان شده که معروف ترین آن این است که روزی عطار در دکان خود مشغول به معامله بود که درویشی به آنجا رسید و چند بار با گفتن جمله چیزی برای خدا بدهید از عطار کمک خواست ولی او به درویش چیزی نداد . درویش به او گفت : ای خواجه تو چگونه می خواهی از دنیا بروی ؟ عطار گفت : همانگونه که تو از دنیا می روی . درویش گفت :تو مانند من می توانی بمیری ؟ عطار گفت : بله ، درویش کاسه چوبی خود را زیر سر نهاد و با گفتن کلمه الله از دنیا برفت . عطار چون این را دید شدیدا” متغیر شد و از دکان خارج شد و راه زندگی خود را برای همیشه تغییر داد . او بعد از مشاهده حال درویش دست از کسب و کار کشید و به خدمت شیخ الشیوخ عارف رکن الدین اکاف رفت که در آن زمان عارف معروفی بود و به دست او توبه کرد و به ریاضت و مجاهدت با نفس مشغول شد و چند سال در خدمت این عارف بود . عطار سپس قسمتی از عمر خود را به رسم سالکان طریقت در سفر گذراند و از مکه تا ماورالنهر به مسافرت پرداخت و در این سفرها بسیاری از مشایخ و بزرگان زمان خود را زیارت کرد و در همین سفرها بود که به خدمت مجدالدین بغدادی رسید . گفته شده در هنگامی که شیخ به سن پیری رسیده بود بهاءالدین محمد پدر جلال الدین بلخی با پسر خود به عراق سفر می کرد که در مسیر خود به نیشابور رسید و توانست به زیارت شیخ عطار برود ، شیخ نسخه ای از اسرار نامه خود را به جلال الدین که در آن زمان کودکی خردسال بود داد . عطار مردی پر کار و فعال بوده چه در آن زمان که به شغل عطاری و طبابت اشتغال داشته و چه در دوران پیری خود که به گوشه گیری از خلق زمانه پرداخته و به سرودن و نوشتن آثار منظوم و منثور خود مشغول بوده است . در مورد وفات او نیز گفته های مختلفی بیان شده و برخی از تاریخ نویسان سال وفات او را ۶۲۷ هجری .ق ،دانسته اند و برخی دیگر سال وفات او را ۶۳۲ و ۶۱۶ دانسته اند ولی بنابر تحقیقاتی که انجام گرفته بیشتر محققان سال وفات او را ۶۲۷ هجری .ق دانسته اند و در مورد چگونگی مرگ او نیز گفته شده که او در هنگام یورش مغولان به شهر نیشابور توسط یک سرباز مغول به شهادت رسیده که شیخ بهاءالدین در کتاب معروف خود کشکول این واقعه را چنین تعریف می کند که وقتی لشکر تاتار به نیشابور رسید اهالی نیشابور را قتل عام کردند و ضربت شمشیری توسط یکی از مغولان بر دوش شیخ خورد که شیخ با همان ضربت از دنیا رفت و نقل کرده اند که چون خون از زخمش جاری شد شیخ بزرگ دانست که مرگش نزدیک است . با خون خود بر دیوار این رباعی را نوشت :
در کوی تو رسم سرفرازی ایـن است مستان تـو را کمینه بازی این است
با این همه رتبه هیـچ نتـوانـم گــفـت شاید که تو را بنده نوازی این است
مقبره شیخ عطار در نزدیکی شهر نیشابور قرار دارد و چون در عهد تیموریان مقبره او خراب شده بود به فرمان امیر علیشیر نوایی وزیر سلطان حسین بایقرا مرمت و تعمیر شد .
ای هــجـر تـو وصــل جـاودانــی انـــدوه تــو عـیـش و شــادمـانـی
در عـشـــق تـــو نــیــم ذره حــسرت خـوشــتر ز وصـال جاودانی
بـی یــاد حــضـور تـو زمـــانـــی کــفــرســت حـدیـث زنــدگـــانـی
صـــد جــان و هـــزار دل نــثـارت آن لــحظــه کــه از درم بــــرانــی
کــــار دو جــهـان مـن بــرآیـد گــر یـک نـفـسم بـخـویـش خــوانــی
با خواندن و راندم چه کار است؟ خواه این کن خواه آن ، تو دانی
گــــر قـــهــر کــنـــی ســزای آنـــم ور لــطــف کـــنی ســزای آنـی
صــد دل بــایـــد بــهـــر زمـــانـــم تـــا تـــو بــبــری بــدلــســتانــی
گـــر بـــر فـــکنـــی نقــاب از روی جــبــریـل شـود به جان فشانی
کــس نــتـوانــد جــمـــال تــو دیــد زیــرا که ز دیــده بـس نـهـانــی
نـه نـه ، کـه بـه جـز تـو کس نـبیند چون جمله تویی بدین عیانی
در عـشـق تــو گــــر بــمـرد عـطــار شــد زنـده دایــم از مـــعــانــی
صفحه بعدي 
تنظيمات بيشتر ...
دسته ها
ابر برچسب ها
خوراك سايت
خوراك ديدگاه ها
آخرين مطالب
بازگشت
ويستا 
طبيعت 
صخره 
آسمان 
قطرات آب 
آتشين